بذار رک بگم، این بحث درمان ریزش مو و رویش مجدد مو دیگه حال به هم زن شده.
هر کی از راه می رسه یه معجون جادویی می فروشه.
واقعیت اینه که اکثر این راه حل ها آشغال محضه.
مشکل از ریشه است. و منظورم از ریشه، خود سلول های فولیکول موئه.
مهندسی زیستی مو تنها راهیه که منطق پشتشه. بقیه اش بازیه.
ما با یه سیستم بیولوژیکی طرفیم، نه با یه تیکه چوب خشک که بخوایم با روغن زیتون چربش کنیم.
فولیکول مو یه کارخونه کوچیک و فوق العاده پیچیده است.
این کارخونه کد ژنتیکی داره، خط تولید داره، و به سیگنال های هورمونی و شیمیایی جواب می ده.
وقتی میگیم مهندسی زیستی مو، یعنی داریم کد های این کارخونه رو دیباگ می کنیم. دقیقاً.
این چیزیه که فرق بین یه راه حل واقعی و یه شامپوی الکی رو مشخص می کنه.
اکثر مردم اینجا اشتباه می کنن که فکر می کنن مشکل از بیرونه.
نه، مشکل از نرم افزار درونی بدنه.
علائم ریزش موی ارثی چیه؟
یه باگ توی کد ژنتیکی شماست.
یه دستور از قبل نوشته شده که به فولیکول هات می گه بعد از یه سنی خودشو خاموش کنه.
مهندسی زیستی دنبال اینه که این دستور رو پیدا کنه و کامنتش کنه. I mean, seriously?
این کار با قرص ویتامین اتفاق نمیفته. این نیاز به دستکاری سیگنال های سلولی داره.
فهمیدی چی شد؟ ما دنبال تغییر دستوریم، نه تقویت کارگرای کارخونه.
حالا بیا سراغ علت ریزش مو شدید.
این مثل اینه که برق کل کارخونه یهو قطع بشه.
شوک عصبی، کمبود مواد مغذی حیاتی، یا بهم ریختگی هورمونی.
اینا همه سیگنال های خاموش کننده اضطراری برای فولیکول هستن.
مهندسی زیستی اینجا نقش محافظ سیستم رو داره. یعنی جلوی این سیگنال های مخرب رو می گیره یا اثرشون رو خنثی می کنه.
یه مطالعه توی ۲۰۲۳ نشون داد ۷۰ درصد ریزش های ناشی از استرس، به خاطر افزایش یه پروتئین خاص به اسم FGF5 بوده.
هدف ما بلاک کردن همون پروتئینه. نه خوردن جوشانده گل گاو زبون.
قهوهم سرد شد، یه لحظه…
بریم سراغ درمان خانگی ریزش مو.
خدا وکیلی این چرت و پرتا دیگه چیه؟ آب پیاز؟ زرده تخم مرغ؟
اینا مثل اینه که بخوای یه ویروس کامپیوتری رو با فوت کردن از بین ببری.
شاید سطح پوست سرت یکم تمیز تر بشه، ولی روی اون کارخونه زیستی زیر پوست هیچ اثری نداره.
جدی میگم، وقتتون رو تلف نکنید.
جلوگیری از ریزش مو با این روش ها یه شوخی بزرگه.
این روش ها به عمق نفوذ نمی کنن. تمام.
قویترین دارو برای رشد مجدد مو چیه؟
ماینوکسیدیل و فیناستراید اولین تلاش های ناقص بشر برای مهندسی زیستی مو بودن.
ماینوکسیدیل مثل اینه که ولتاژ برق کارخونه رو به زور ببری بالا. شاید چند تا دستگاه دوباره روشن بشن، ولی این بهینه نیست.
فیناستراید هم میاد جلوی تبدیل تستوسترون به DHT رو می گیره. یعنی یکی از سیگنال های اصلی خاموشی رو قطع می کنه.
اینا کار می کنن؟ آره، تا حدی.
ولی اینا ابزار های دقیقی نیستن.
من خودم یه بار گند زدم به این موضوع. چند سال پیش برای یه مشتری یه پلن درمانی با فیناستراید چیدم، طرف ریزش موش قطع شد ولی دچار عوارض دیگه شد.
این یعنی ما باید هدفمند تر عمل کنیم.
پس بهترین قرص برای ریزش مو کدومه؟
قرصی که بتونه سیگنال های رشد مثل فاکتور رشد کراتینوسیت (KGF) رو فعال کنه بدون اینکه کل سیستم هورمونی بدن رو بهم بریزه.
این قرص هنوز به صورت عمومی وجود نداره، ولی تحقیقات دارن به این سمت میرن.
تمام قرص های فعلی یا ویتامینن (که اگه کمبود نداشته باشی بی فایده ان) یا دستکاری کننده هورمونی (که عوارض دارن).
پس چی؟
تمرکز باید روی راه حل های موضعی باشه که مستقیما با فولیکول حرف می زنن.
مهندسی زیستی مو یعنی استفاده از پپتاید ها، فاکتور های رشد، و تکنیک هایی مثل PRP که مستقیما محیط کارخونه فولیکول رو بهینه می کنن.
اینا دیگه آب پیاز نیستن. اینا مولکول های سیگنالینگ هستن.
دارن با سلول های بنیادی فولیکول شما مذاکره می کنن که دوباره فعال بشن.
این یعنی درمان ریزش مو و رویش مجدد مو در سطح سلولی.
میدونی؟ این یه گفتگوی بیوشیمیاییه.
و این تنها راه درمان قطعی ریزشه.
نه، صبر کن، اشتباه شد. منظورم این بود که این تنها راه منطقی و علمی برای درمانه.
بذار یه مثال بزنم.
فرض کن فولیکول مو یه بذر توی خاکه.
درمان خانگی مثل آب دادن به سطح خاکه.
قرص های معمولی مثل عوض کردن آب و هوای کل منطقه است. شاید جواب بده، شاید هم سیل بیاد.
ولی مهندسی زیستی مو مثل تزریق مستقیم بهترین کود مایع به ریشه خود اون بذره.
دقیق و بدون آسیب به بقیه باغچه.
این تفاوته. یه تفاوت بنیادین.
و بوم! یهو همه چی عوض شد.
پس وقتی دنبال درمان ریزش مو و رویش مجدد مو هستی، از خودت بپرس این محصول داره با کدوم بخش از کارخونه موی من کار می کنه؟
آیا داره مواد اولیه (ویتامین) بهش می رسونه؟ خب این فقط برای وقتی خوبه که کمبود داشته باشی.
آیا داره برق سیستم (جریان خون) رو زیاد می کنه؟ مثل ماینوکسیدیل. موقتیه.
یا داره نرم افزار مدیریتی کارخونه رو آپدیت می کنه؟
این آخری همون مهندسی زیستیه.
این همون چیزیه که نتیجه پایدار می ده.
جلوگیری از ریزش مو هم دقیقا همینه.
یعنی نذاری سیستم به نقطه بحرانی برسه.
یعنی به طور مداوم محیط بیوشیمیایی فولیکول رو در حالت بهینه نگه داری.
با استفاده از محصولاتی که سیگنال های رشد رو تقویت و سیگنال های مرگ سلولی رو سرکوب می کنن.
این یه رویکرد پیشگیرانه و هوشمنده.
مثل انجام سرویس دوره ای برای ماشین.
صبر نمی کنی تا موتور بسوزه بعد بری تعمیرگاه.
دیشب تا ۳ صبح بیدار بودم داشتم یه مقاله در مورد همین پپتایدهای مس می خوندم. فوق العاده است.
در نهایت، درمان ریزش مو و رویش مجدد مو یه مسابقه تسلیحاتی بیولوژیکیه.
از یه طرف ژنتیک و عوامل محیطی که سیگنال خاموشی می فرستن.
از طرف دیگه تکنولوژی و مهندسی زیستی که سیگنال های رشد رو تقویت می کنن.
باید ببینی کدوم طرف رو انتخاب می کنی.
طرف علم یا طرف قصه های مادربزرگ.
انتخاب با خودته.
ولی حداقل الان فرقشون رو می دونی.
این تمام چیزی بود که باید می دونستی.
راستش وقتی دارم اینقدر عمیق در مورد مهندسی سلولی حرف می زنم، یادم میاد که چقدر انتخاب یه محصول درست که واقعا این مفاهیم رو درک کرده باشه، مهمه. یه نگاهی به محصولاتی مثل پکیج ضد ریزش مو دکتر بیز بندازید، می بینید که فرمولاسیونشون فراتر از یه شامپوی ساده است. اگه دوست داشتید بیشتر بدونید یا مطمئن بشید که چه محصولی دقیقا برای شرایط شما مناسبه، می تونید قبل از هر تصمیمی از مشاوره رایگان ما استفاده کنید تا با چشم باز انتخاب کنید. هدف اینه که با علم جلو بریم، نه با آزمون و خطا روی مو های با ارزشمون، و محصولاتی مثل تونیک تقویت کننده مو دقیقا برای همین طراحی شدن.
